ΓΡΗΓΟΡΗΣ ΚΑΛΦΕΛΗΣ Την ώρα ακριβώς που ανοίγει η μεγάλη συζήτηση στο Αφγανιστάν για την μετα-Ταλιμπάν εποχή, η κυβέρνηση Μπους προωθεί στα κορυφαία κοινοβουλευτικά όργανα των ΗΠΑ μια σημαντική πολιτική επιλογή που δικαιώνει την κοσμοθεωρητική προσέγγιση του λησμονημένου Κ. Μαρξ. Μια επιλογή που αποδεικνύει ανενδοίαστα ότι πρέπει να «διαβάζουμε» την πραγματικότητα με οικονομικούς όρους.
Όμως, ας πάρουμε τα πράγματα από την αρχή. Ένα ευεξήγητο πατριωτικό κλίμα έχει εκκολαφθεί στις ΗΠΑ μετά την 11η Σεπτεμβρίου. Πολλοί μαθητές θέλουν να καταταγούν στις μυστικές υπηρεσίες και οι απλοί Αμερικανοί πολίτες διακοσμούν τα σπίτια τους με εθνικές σημαίες («Guardian», 14 Νοεμβρίου 2001).
Μέσα σ' αυτό το «ευαίσθητο» κλίμα, το Ρεπουμπλικανικό Κόμμα εγκρίνει στη Βουλή των Αντιπροσώπων τεράστιες «αντιτρομοκρατικές» φοροαπαλλαγές 100 δισεκατομμυρίων δολαρίων για τις μεγάλες εταιρείες. Ο πρόεδρος Μπους εκμεταλλεύεται την πολύπλευρη παγκόσμια κρίση που προκάλεσαν οι τρομοκράτες για να χαρίσει στους φίλους του χρήματα που διογκώνουν τις οικονομικές ανισότητες στις ΗΠΑ.
Μάλιστα, η κυβέρνηση καταργεί τον εναλλακτικό ελάχιστο φόρο (alternative minimum tax) που είχε αρχικά σχεδιασθεί για να αποσπασθούν φορολογικά έσοδα από τις «εφευρετικές» εταιρείες (φοροφυγάδες). Επιπλέον, μια βαθύτερη αποκρυπτογράφηση αυτού του πολιτικού εγχειρήματος αποδεικνύει περίτρανα ότι τη μεγαλύτερη ωφέλεια από αυτή την πρόβλεψη αποκομίζουν οι πολυεθνικές εταιρείες του Τέξας (Checron, Τexaco, Εnron).
Ο Ρ. Κrugman καταγγέλλει ότι τα μέτρα αυτά δεν τονώνουν τη δημοσιονομική πολιτική, ούτε μπορούν να κριθούν κάτω από τη σκοπιά της ενίσχυσης της προσφοράς ή της ζήτησης. Απλώς παραχωρούν δημόσιο χρήμα στους εκλογικούς σπόνσορες του Μπους και του Τσένεϊ. Και ο εκπρόσωπος μιας ένωσης πολιτών για τη φορολογική δικαιοσύνη αναρωτιέται: «Θα ήταν δυνατόν να φαντασθεί κανείς ότι μία εθνική κρίση θα άνοιγε την οικονομική όρεξη των εταιρειών και του μεγάλου πλούτου;». Επιπρόσθετα, τα μέτρα αυτά διογκώνουν ανυπολόγιστα το έλλειμμα του αμερικανικού προϋπολογισμού, χωρίς να προκαλούν αύξηση των επενδύσεων, γιατί και ο πιο αφελής παρατηρητής κατανοεί ότι η οικονομία των ΗΠΑ πρέπει να ενισχύσει τη ζήτηση.
Μέσα σ' αυτό το πλαίσιο θα πρέπει ίσως να «ξαναδιαβάσουμε» την τραγική υπόθεση της 11ης Σεπτεμβρίου και τον πόλεμο στο Αφγανιστάν. Έτσι, κάποια μεγέθη πρέπει να τα προσεγγίσουμε ενδεχόμενα κάτω από την κυρίαρχη οπτική του νεοφιλελευθερισμού. Πώς είναι δυνατόν, δηλαδή, τα αμερικανικά αεροδρόμια να είναι ασφαλή, όταν ιδιωτικοποιήθηκε εντελώς ο τομέας της αεροπορικής προστασίας και εργάζονται σ' αυτόν εργαζόμενοι που δεν θα διατηρήσουν τη θέση τους πάνω από έξι μήνες και πληρώνονται με λιγότερα από έξι δολάρια την ώρα; (Πρόσφατα, έπειτα από πίεση, έγιναν ομοσπονδιακοί υπάλληλοι).
Όταν το κράτος, λοιπόν, απαλλοτριώνει την κυρίαρχη θεσμική του αποστολή για την ασφάλεια των πολιτών, τότε κρίσιμα επίπεδα λειτουργίας της καθημερινής ζωής γίνονται ευάλωτοι στόχοι των τρομοκρατών. Μήπως τελικά το τρομοκρατικό κτύπημα σηματοδότησε τη χρεοκοπία του νεοφιλελευθερισμού σε κοινωνικό επίπεδο;
Ο U. Βeck επεκτείνει αυτή τη λογική και προτείνει, αντί για το νεοφιλελεύθερο μοντέλο της παγκοσμιοποίησης, μια διευρυμένη αντίληψη για την πολιτική (une conception elargie du politique) και στις διεθνείς σχέσεις που οδηγεί ­ με την ενεργοποίηση των κατάλληλων υπερεθνικών θεσμών, ΟΗΕ κ.λπ. ­ στην πολιτική λύση των διεθνών συγκρούσεων («Le Μonde», 10 Νοεμβρίου 2001).
Διαφορετικά, η απειλή μιας νέας αιματηρής βαρβαρότητας (ποιος ξεχνάει τα πτώματα της Καμπούλ πριν από λίγες μέρες θα είναι ορατή, όπως αυτή που εκκολάπτεται στο Αφγανιστάν αν δεν υιοθετηθεί μια πολυεθνοτική (πολιτική) λύση στην μετα-Ταλιμπάν εποχή.
Όμως και ευρύτερα, αν δεν αλλάξουν ορισμένες θεμελιώδεις παράμετροι στο παγκόσμιο γίγνεσθαι, τότε θα δικαιωθεί ίσως ο Κάπλαν που βλέπει μελλοντικά έναν κόσμο άναρχο που θα κυριαρχείται από την πάλη ανάμεσα στον «τελευταίο άνθρωπο» του Χέγκελ και του Φουκουγιάμα ­ υγιή, καλοταϊσμένο και χαϊδεμένο από την τεχνολογία (τον δυτικό) ­ και στον «πρώτο άνθρωπο» του Χομπς που είναι καταδικασμένος σε μια ζωή δυσάρεστη, ζωώδη και σύντομη (τον άνθρωπο της Ασίας και της Αφρικής).
Ο Γρηγόρης Καλφέλης είναι καθηγητής της Νομικής Σχολής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης.
ΤΑ ΝΕΑ , 26-11-2001 , Σελ.: N06
Κωδικός άρθρου: A17202N062
ΜΗΠΩΣ ΣΑΣ ΕΧΟΥΝ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΤΑ ΜΜΕ ΣΑΣ ΟΤΙ Ο ΠΡΟΕΔΡΟΣΑΣ ΚΑΙ Ο ΛΑΝΤΕΝ ΕΙΧΑΝ ΚΟΙΝΕΣ ΕΤΕΡΕΙΕΣ ΠΕΤΡΕΛΑΙΩΝ ;ΘΑ ΜΟΥ ΦΑΙΝΟΝΤΑΝ ΠΕΡΙΕΡΓΟ? ΑΠΛΩΣ ΟΤΙ ΕΓΙΝΕ ΣΤΑ ΔΙΔΥΜΑ ΗΤΑΝ ΓΙΑ ΝΑ ΕΠΙΣΠΕΥΣΟΥΝ ΟΤΙ ΣΚΕΠΤΟΝΤΑΝ ΝΑ ΚΑΝΟΥΝ ΣΤΟ ΠΡΟΣΕΧΕΣ ΜΕΛΛΟΝ

Post Extras:

...and magic will happen. All this assuming that you have this capability in your system.

Post Extras:

You will have to do this for every new post you want to read in Greek.

Post Extras: